Nobel z Fizyki 2024: Hopfield i Hinton nagrodzeni za rewolucyjne odkrycia w dziedzinie sztucznych sieci neuronowych
Komitet Królewskiej Szwedzkiej Akademii Nauk ogłosił tegorocznych laureatów Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki. Prestiżowe wyróżnienie przypadło Johnowi J. Hopfieldowi i Geoffreyowi E. Hintonowi za ich pionierskie prace nad sztucznymi sieciami neuronowymi, które zrewolucjonizowały uczenie maszynowe.
Hopfield został doceniony za stworzenie tzw. pamięci skojarzeniowej, zdolnej do przechowywania i rekonstruowania obrazów oraz wzorców. Hinton z kolei opracował metodę pozwalającą sztucznym sieciom neuronowym samodzielnie wykrywać cechy w danych, co umożliwia maszynom realizowanie zadań takich jak rozpoznawanie obrazów czy tworzenie nowych materiałów o specyficznych właściwościach.
Zdaniem Komitetu Noblowskiego, prace obu laureatów przyczyniły się do znaczącego postępu w rozwoju sztucznej inteligencji. “Pokazali nam nowy sposób wykorzystania komputerów do rozwiązywania kluczowych wyzwań stojących przed ludzkością” – wskazano w uzasadnieniu. Dzięki ich odkryciom uczenie maszynowe znajduje dziś zastosowanie w nauce, inżynierii i codziennym życiu.
Nagroda Nobla, oprócz złotego medalu i dyplomu, obejmuje również najwyższą w historii nagrodę pieniężną, wynoszącą 11 mln koron szwedzkich (ok. 4,2 mln zł).
W tym tygodniu czeka nas jeszcze ogłoszenie laureatów w dziedzinie chemii, literatury oraz Pokojowej Nagrody Nobla, której wyniki zostaną przedstawione w Oslo. W poniedziałek natomiast, poznaliśmy już laureatów Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny – Victor Ambros i Gary Ruvkun zostali nagrodzeni za odkrycia dotyczące mikroRNA i jego roli w regulacji genów.
