Serwisy crowdfundingowe pod lupą UOKiK za praktyki wobec darczyńców

Wątpliwości urzędu dotyczą niejasnych mechanizmów i komunikatów, które mogą wpływać na decyzje użytkowników dokonujących wpłat na zbiórki.

Jak wyjaśnia UOKiK, nie kwestionuje on prawa platform do pobierania opłat na pokrycie kosztów działalności, jednak zastrzeżenia budzi sposób ich komunikacji. Przykładem jest serwis Zrzutka.pl, który wprowadza użytkowników w proces przekazania darowizny, gdzie dobrowolna opłata na rzecz serwisu przedstawiana jest jako „pokrycie kosztów obsługi transakcji”. UOKiK zauważa, że kroki na stronie mogą wprowadzać w błąd, sugerując, że bez tej opłaty dokonanie darowizny nie jest możliwe. Dodatkowo użytkownik musi kilkukrotnie potwierdzić odmowę opłaty, co – zdaniem UOKiK – może wywoływać presję.

Szczególnie kontrowersyjny jest komunikat emocjonalny w postaci pop-upu z wizerunkiem małego kota i tekstem: „Gdy pozbawiasz nas monet, gdzieś w Polsce płacze kotek”. Tego typu komunikaty, jak stwierdza UOKiK, mogą wpływać na emocje użytkowników, zwłaszcza tych, którzy wspierają zbiórki na pomoc zwierzętom.

Dodatkowym problemem jest użycie terminu „darowizna” zarówno dla wpłat na zbiórki, jak i dla opłat na rzecz serwisu. Prezes UOKiK, Tomasz Chróstny, wskazuje, że może to wprowadzać darczyńców w błąd, zwłaszcza że pojęcie „darowizna” powinno kojarzyć się z pomocą charytatywną.

Podobne zastrzeżenia dotyczą serwisów Pomagam.pl i Siepomaga.pl, które również stosują mechanizmy skłaniające użytkowników do dobrowolnych opłat na rzecz utrzymania platformy.

Jeśli UOKiK uzna, że doszło do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, serwisom crowdfundingowym grożą poważne konsekwencje – urząd może zażądać zmiany praktyk lub nałożyć karę finansową do 10% rocznego obrotu.