Powolna odbudowa wpływów z VAT w Polsce może zwiększyć deficyt budżetowy
Ekonomiści Banku Pekao ostrzegają, że tempo odbudowy wpływów z podatku VAT w Polsce jest zbyt wolne, aby osiągnąć założony w budżecie cel. Jeśli obecne tempo utrzyma się, może zabraknąć co najmniej 20 miliardów złotych, co może prowadzić do zwiększenia deficytu, cięcia wydatków lub wprowadzenia nowych podatków.
Według danych Ministerstwa Finansów, deficyt budżetu państwa po maju 2024 roku wyniósł 53,1 miliarda złotych, co stanowi 28,9% rocznego planu. Dochody wyniosły nieco ponad 261 miliardów złotych (38,3% planu), a wydatki przekroczyły 314 miliardów złotych (36,3% planu). Mimo to, ekonomiści z Banku Pekao zauważają, że ogólny stan finansów publicznych „nie jest najgorszy”.
Odbudowa Dochodów Podatkowych
Najważniejszym pozytywnym aspektem jest silny wzrost wpływów z PIT, które wzrosły o 72% rok do roku, patrząc na dynamikę średniej kroczącej za ostatnie 12 miesięcy. Jest to w dużej mierze efektem niskiej bazy statystycznej po wprowadzeniu reform podatkowych w ramach Polskiego Ładu.
Koszty Obsługi Długu Publicznego
Pomimo wzrostu dochodów z PIT, problemem pozostają koszty obsługi długu publicznego, które ustabilizowały się w okolicach 1,8% PKB. Koszty te mogą dodatkowo obciążać budżet, jeśli wpływy z VAT nie zostaną zrekonstruowane w wystarczającym tempie.
Co Dalej?
Ekonomiści ostrzegają, że brak 20 miliardów złotych może zmusić rząd do podjęcia trudnych decyzji. Scenariusze obejmują zwiększenie deficytu budżetowego, cięcie wydatków lub wprowadzenie nowych podatków. Możliwe jest również, że wszystkie te działania zostaną podjęte jednocześnie.
Podsumowanie
Choć sytuacja finansów publicznych nie jest jeszcze katastrofalna, tempo odbudowy wpływów z VAT pozostaje kluczowym wyzwaniem. Konieczne będą dalsze działania, aby zapobiec zwiększeniu deficytu budżetowego i zapewnić stabilność finansów publicznych w dłuższej perspektywie.
