Kokainowa "autostrada" przez Atlantyk. Irlandia na froncie wojny z kartelami

Nieudany plan kartelu

Historia rozpoczęła się od wiadomości wysłanej z Dubaju do załogi przemytników: "Nie potrzeba szczęścia. To proste. Zrelaksujcie się". Ukraiński rybak i bezrobotny z Teesside mieli odebrać narkotykowy ładunek ze statku MV Matthew na Morzu Irlandzkim. Nic jednak nie poszło zgodnie z planem – sztorm, awarie i czujność irlandzkich służb sprawiły, że kartele straciły wart fortunę towar.

Za przemytem stała grupa powiązana z międzynarodowym gangiem Kinahan. Przestępcy kupili statek za 10 mln funtów i trawler, którym planowano przejąć narkotyki na otwartym morzu. Sytuację pogorszył fakt, że część załogi, w tym kapitan, próbowała symulować choroby i uciekać ze statku. Ostatecznie irlandzcy Rangersi desantowali się na pokład MV Matthew, przejmując kontrolę nad jednostką i całą kontrabandą.

Słabości systemu obronnego

Choć akcja zakończyła się sukcesem, ujawniła również dramatyczne braki w systemie obronnym Irlandii. Kraj dysponuje ośmioma okrętami marynarki, z czego zazwyczaj tylko dwa mogą być aktywne, a śmigłowców często brakuje nawet do podstawowych zadań. "Nasze wody przypominają Dziki Zachód" – komentuje były dowódca armii Cathal Berry.

Tymczasem kartele wykorzystują długą, poszarpaną linię brzegową Irlandii – ponad 3200 km i setki zatoczek – jako furtkę do Wielkiej Brytanii i Europy. System tzw. zrzutów na morzu, gdzie z dużych statków narkotyki przeładowywane są na mniejsze jednostki, staje się coraz popularniejszy.

Rosnąca presja na Europę

Według Centrum Operacji Analiz Morskich (MAOC) w ubiegłym roku aż 100 statków podejrzewanych o przemyt nie zostało przechwyconych. Produkcja kokainy w Ameryce Południowej osiąga rekordowe poziomy, a zapotrzebowanie w Europie wciąż rośnie. Tylko w Wielkiej Brytanii w 2023 roku zużyto 117 ton tego narkotyku, a liczba zgonów związanych z kokainą wzrosła dziesięciokrotnie od 2011 roku.

Eksperci ostrzegają, że choć Irlandia odniosła ważne zwycięstwo, to kartelom wystarczy kilka udanych transportów, by ich biznes nadal kwitł. "Jeśli wyślą 20 ton kokainy i stracą część, reszta i tak trafi na rynek" – mówi Eugene Ryan, były dowódca irlandzkiej marynarki wojennej.

Sprawa MV Matthew to dowód, że Europa stoi przed jednym z największych wyzwań w historii walki z narkotykami – a każdy kraj będzie musiał zwiększyć swoje zaangażowanie, by stawić czoła rosnącej "kokainowej autostradzie".