Czynności prowadzone pod nadzorem prokuratury są częścią szeroko zakrojonego śledztwa dotyczącego tzw. mafii śmieciowych. Funkcjonariusze od kilku lat rozpracowują grupy, które miały nielegalnie pozbywać się odpadów na terenie Polski.
Od 2019 roku śledczy przedstawili zarzuty 152 osobom. W przypadku 64 podejrzanych zastosowano tymczasowe aresztowanie, natomiast wobec pozostałych zastosowano inne środki zapobiegawcze. Zabezpieczono również majątek o wartości blisko 23 mln zł, który może zostać wykorzystany na poczet przyszłych kar i grzywien.
Postępowanie obejmuje aż 56 miejsc w różnych częściach kraju, gdzie miały być porzucane odpady, w tym substancje niebezpieczne.
Gigantyczne składowisko w Rogowcu
Rogowiec należy do najbardziej niepokojących lokalizacji objętych śledztwem. Na terenie składowiska zgromadzono ponad 50 tysięcy ton niebezpiecznych substancji. Ich niewłaściwe zabezpieczenie może stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi, a także prowadzić do poważnych szkód w środowisku.
Pod koniec lipca służby ponownie przeprowadziły tam szczegółowe oględziny. Tym razem zakres badań był znacznie szerszy niż podczas wcześniejszych wizyt. Eksperci sprawdzali między innymi stan pojemników, poziom ich zużycia oraz szczelność zabezpieczeń.
Szczególną uwagę zwrócono na możliwość niekontrolowanego wydostania się zgromadzonych substancji. Analizowano również potencjalne zagrożenie pożarowe i jego możliwe konsekwencje dla znajdującej się w pobliżu infrastruktury.
Służby wykorzystały nowoczesne technologie
Podczas oględzin nie ograniczono się wyłącznie do tradycyjnych metod. Teren został szczegółowo zinwentaryzowany z wykorzystaniem technologii geodezyjnych, geoinżynieryjnych i fotogrametrycznych.
Na tej podstawie przygotowano przestrzenny obraz składowiska w technologii 2D i 3D. Dzięki temu możliwe było precyzyjne określenie rozmieszczenia odpadów, pojemników oraz miejsc, w których ryzyko wystąpienia zagrożenia może być największe.
W działaniach uczestniczyli policjanci, prokuratorzy, biegli z zakresu ochrony środowiska, inspektorzy ochrony środowiska, strażacy oraz funkcjonariusze innych służb. Na miejscu pracowali również specjaliści wyszkoleni do działań w warunkach zagrożenia chemicznego i ekologicznego.
Cztery osoby zatrzymane
Sprawa składowiska w Rogowcu doprowadziła wcześniej do zatrzymania czterech osób. Wśród nich znalazł się 50-letni mężczyzna, którego śledczy wskazują jako osobę kierującą grupą odpowiedzialną za nielegalny proceder. Według ustaleń funkcjonariuszy miał on od 2018 roku organizować działalność związaną ze składowaniem niebezpiecznych odpadów.
Mężczyzna nadal przebywa w areszcie.
Śledztwo prowadzi specjalna grupa operacyjno-procesowa zajmująca się zwalczaniem przestępczości związanej z nielegalnym składowaniem odpadów. Została ona powołana w 2024 roku przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach i działa pod nadzorem Prokuratury Regionalnej w Katowicach.
"Mafia śmieciowa" może stanowić zagrożenie dla całych regionów
Nielegalne pozbywanie się odpadów nie jest wyłącznie problemem gospodarczym. W przypadku substancji niebezpiecznych konsekwencje mogą dotknąć mieszkańców całych okolic.
Nieprawidłowo przechowywane odpady mogą przedostać się do gleby i wód gruntowych, zanieczyścić powietrze, a w skrajnych przypadkach doprowadzić do pożaru lub uwolnienia toksycznych substancji.
Służby apelują, aby zgłaszać przypadki podejrzanego składowania odpadów. Szczególną uwagę powinny zwracać osoby przebywające w rejonach opuszczonych magazynów, hal, lasów czy innych mało uczęszczanych miejsc. Niepokój powinien wzbudzić między innymi nietypowy ruch ciężarówek lub pojawienie się osób transportujących nieznane substancje.
Za nielegalne postępowanie z odpadami, jeżeli może ono zagrozić życiu lub zdrowiu ludzi albo spowodować poważne szkody w środowisku, grozi odpowiedzialność karna. W określonych przypadkach kara może wynieść nawet 5 lat pozbawienia wolności.
Sprawa składowiska w Rogowcu wciąż jest prowadzona. Śledczy analizują zebrany materiał i ustalają wszystkie osoby mogące być zaangażowane w nielegalny proceder.
