Ottawa i Bruksela rozważają nowy model współpracy
Podczas wystąpienia w Parlamencie Europejskim w Strasburgu Mark Carney podkreślił, że Kanada i Europa mogą skuteczniej odpowiadać na współczesne wyzwania, działając wspólnie. Wskazywał między innymi na napięcia geopolityczne, presję gospodarczą oraz zagrożenia dla stabilności międzynarodowej.
Jego wizyta odbyła się dzień po przedstawieniu przez przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulę von der Leyen propozycji, aby Kanada została pierwszym członkiem stowarzyszonym Unii Europejskiej.
Taki status nie funkcjonuje obecnie w strukturach UE. Jego ewentualne utworzenie wymagałoby opracowania nowych zasad współpracy i zgody wszystkich 27 państw członkowskich.
Carney zaznaczył, że Kanada nie planuje ubiegać się o pełne członkostwo w Unii. Chodziłoby raczej o stworzenie odrębnych ram, które pozwoliłyby obu stronom bliżej współpracować w kluczowych sektorach.
Trump ostrzega przed konsekwencjami gospodarczymi
Propozycja zacieśnienia relacji między Kanadą a Unią Europejską spotkała się z krytyczną reakcją Donalda Trumpa. Amerykański prezydent zapowiedział, że jeśli uzna europejsko-kanadyjskie porozumienie za działanie wymierzone w Stany Zjednoczone, może zdecydować o nałożeniu bardzo wysokich ceł lub ograniczeniu handlu z Europą.
Trump zastrzegł jednocześnie, że w przypadku dobrych intencji stron nie widzi powodu do podejmowania takich działań.
Carney, odnosząc się do tych ostrzeżeń, stwierdził, że rozwijanie współpracy z Unią Europejską ma charakter pozytywny. Podkreślił również, że Kanada chce samodzielnie decydować o swoich relacjach międzynarodowych, kulturze i tożsamości.
Premier zaznaczył, że planowane partnerstwo nie ma być próbą stworzenia kolejnego bloku rywalizującego z największymi mocarstwami. Jego zdaniem najważniejszym celem jest zwiększenie możliwości samodzielnego działania Kanady i Europy.
Energia, technologie i surowce strategiczne
Jednym z kluczowych tematów rozmów jest bezpieczeństwo energetyczne. Kanada mogłaby zwiększyć dostawy skroplonego gazu ziemnego oraz wodoru do Europy. W zamian europejskie państwa mogłyby dzielić się doświadczeniami w zakresie rozwoju technologii czystej energii.
Współpraca miałaby objąć także dostęp do surowców krytycznych, które są istotne dla przemysłu, energetyki i nowoczesnych technologii.
Carney wskazał ponadto na możliwość łączenia potencjału technologicznego obu stron oraz rozwijania kontaktów między obywatelami.
Kanada chce dołączyć do programu Erasmus+
Wśród propozycji kanadyjskiego premiera znalazł się również pomysł przystąpienia Kanady do unijnego programu Erasmus+. Umożliwiłoby to młodym ludziom łatwiejsze podejmowanie nauki, pracy i pobytów zagranicznych po obu stronach Atlantyku.
Zdaniem Carney’a współpraca z Unią Europejską powinna obejmować nie tylko gospodarkę i bezpieczeństwo, ale także relacje społeczne oraz wymianę doświadczeń.
Ostateczne decyzje jeszcze przed stronami
Kanadyjski premier zaznaczył, że propozycje będą wymagały debaty i głosowania w parlamencie jego kraju. Jednocześnie podkreślił, że rozmowy znajdują się dopiero na początkowym etapie.
Kolejnym ważnym momentem ma być szczyt Kanada–UE, zaplanowany na koniec października w Montrealu. Wówczas przedstawiciele obu stron mają szczegółowo omówić możliwe rozwiązania i zakres przyszłego partnerstwa.
Na razie nie wiadomo, jaki dokładnie kształt przybrałby status członka stowarzyszonego ani ile czasu zajęłoby jego formalne ustanowienie. Ewentualne zmiany wymagałyby uzgodnień między wszystkimi państwami członkowskimi Unii Europejskiej.